Search

پنجشنبه 3 خرداد 1397

منو

ورق TLC

كروماتوگرافي لايه نازك (TLC):

هدف:

شناسايي تركيبات غيرصابوني موجود در نمونه‌هاي روغن.

* TLC يك روش ساده، ارزان و سريع براي شناسايي اجزاء غيرصابوني است.

* معمولاً از صفحات شيشه‌اي 20 × 20 با ضخامت 5/0 سانتي‌متر يا كمتر استفاده مي‌گردد. روي اين صفحات يك لايه سيليكاژل به ضخامت 25/0 يا 5/0 يا 75/0 ميلي‌متر كشيده مي‌شود.

6

Silica gel -> OH + SiO2

اين تركيب شديداً قطبي است.

* همچنين صفحات آماده TLC هم وجود دارد و به صورت ورقه‌هايي است كه زير آن فويل و روي آن سليكاژل پخش شده است.

* سيليكاژل يك مشخصه يا mesh خاصي دارد كه منظور تعداد سوراخ در هر اينچ از سيليكاژل است.

mesh 60° يعني در هر اينچ آن 60 سوراخ وجود دارد.

* طول موج UV مورد نياز براي مشاهده صفحات TLC در كابينت UV ، روي بسته‌بندي آن ذكر شده است.

وسايل و مواد لازم:

بشر، روتاري، ترازو، تانك TLC، آون، مزور، لوله هماتوكريت، چراغ الكلي،دستگاه اسپري كننده، كابينت UV.

صفحات TLC، آب مقطر، هگزان يا پتروليوم اتر 80-60 ، دي اتيل اتر، معرف رودامين.

روش‌كار :

1) قبل از شروع كار بايد صفحات TLC را به مدت نيم ساعت در آون 100 درجه سانتيگراد قرار داد تا سيليكاژل فعال شود. سيليكاژل و شيشه زير آن در واقع فاز ساكن يا راكد بوده و فاز متحرك در اينجا حلال است.

* معمولاً به عنوان حلال از هگزان و دي اتيل اتر به نسبت 4 به 1 استفاده مي‌گردد. به جاي هگزان مي‌توان از پتروليوم اتر 80- 60 نيز استفاده نمود.

2) حلال را در تانك TLC ريخته، در آن را بسته و مي‌گذاريم تا محوطه تانك از حلال اشباع شود.

3) نمونه‌هاي روغن - كه قصد شناسايي تركيبات غيرصابوني آنها را داريم - حاوي حلال‌اند و بايستي حلال آنها را به كمك دستگاه روتاري تبخير كرد.

4) پس از تبخير شدن حلال، مواد باقيمانده در ته بالن را كه حاوي تركيبات غيرصابوني است در ظرف كوچكي مي‌ريزيم.

5) صفحه TLC حرارت ديده را از آون بيرون آورده و صبر مي‌كنيم تا سرد شود.

6) با خط‌كش و مداد به فاصله حدوداً 2 سانتيمتر از پائين و 2 سانتيمتر از سمت چپ، خط كم‌رنگي روي صفحه TLC ترسيم مي‌كنيم، به طوريكه سيليكاژل خراشيده نشود.

* مي‌توان دو نمونه روغن را روي يك صفحه TLC بررسي كرد.

7) در اين مرحله بايستي تركيبات غيرصابوني را با استفاده از يك لوله هماتوكريت و يا لوله شيشه‌اي سر باريك برداشته و آنها را روي خطي كه در صفحه TLC كشيده بوديم به صورت كنار هم كنار هم نقطه‌گذاري كنيم.

* براي ايجاد لوله شيشه‌اي سرباريك، آن را روي چراغ الكلي نگه مي‌داريم و فوري ذوب شده و آنرا مي‌كشيم تا سر باريك ايجاد شود و سپس وسط آنرا شكسته و از آن براي برداشته تركيبات غيرصابوني استفاده مي‌كنيم.

* اگر نمونه غليظ باشد بايد آن را با افزودن حلال، رقيق نمود و اگر نمونه رقيق باشد مي‌توان دو يا سه بار نقطه‌گذاري را انجام داد. در صورتيكه نمونه غليظ باشد، يكبار نقطه‌گذاري كفايت مي‌كند.

8) پس از انجام نقطه‌گذاري نمونه‌ها روي صفحه TLC، در تانك را باز كرده و صفحه را داخل تانك TLC مي‌گذاريم. بايد توجه داشت كه حلال زير قسمت نقطه‌گذاري شده قرار گيرد و به اين منظور 50 تا 60 ميلي ليتر حلال كافي است.

9) در تانك را بسته و مي‌گذاريم تا تركيبات غيرصابوني با حلال بالا بيايند. بايستي مراقب بود، قبل از اينكه تركيبات غيرصابوني از صفحه خارج شوند، صفحه را از تانك خارج نمود.

10) محل بالا آمدن حلال را با مداد مشخص كرده و بعد مي‌‌گذاريم تا صفحه TLC خشك شود.

11) باندهايي تشكيل مي‌شوند كه بعضي از آنها قابل تشخيص‌اند. براي شناسايي آنها از معرفي به نام رودامين استفاده مي‌شود كه محلول 01/0 درصد آن در اتانول است (10 ميلي‌گرم آن به حجم 100 ميلي ليتر رسانده مي‌شود). اين معرف را داخل اسپري خاصي ريخته و آن را روي صفحات اسپري مي‌كنيم.

12) در نهايت با قرار دادن صفحات TLC پوشانده شده با معرف در كابينت UV مي‌توان آنها را بررسي كرد.

* اينكه هر تركيبي كجا جدا شود بستگي خواهد داشت به: ميزان حلاليت آن در حلال (كه هرچه حلاليت بيشتر باشد ديرتر متوقف شده و بالاتر مي‌رود) و به چه ميزان در اتصال به سيليكاژل تمايل دارد.

13) براي شناسايي دقيق نوع تركيب غير‌صابوني از فاكتوري به نام Retention factor (RF)  استفاده مي‌شود كه با فرمول زير بدست مي‌آيد. در صورت مقايسه اين مقادير با RF هاي از پيش شناخته شده مي‌توان به نوع تركيب غير‌صابوني پي‌برد.

12

نکته:

معمولاً استرول‌ها زرد يا طلايي رنگ، توكوفرول‌ها بنفش و هيدروكربن‌ها آبي‌ رنگ مي‌شوند.

مثلاً در سويا: 4 متيل استرول، تري ترپن الكل‌ها، دلتا، گاما و آلفا توكوفرول‌ها وجود دارند.

منبع:

http://behdashtghaza.blogfa.com/page/10.aspx


راه اندازي فروشگاه در Eforosh رايگان است

پشتیبانی